Archive for April, 2011

Huismussen; Het Huismus biotoop op 29april2011

Hopelijk heeft iedereen vorige week de nieuwsbrief gekregen.
Met daar in onder andere de datum van de huismussenPickNick van dit jaar.
(29 mei).
Niet vergeten per e-mail door te geven of je komt en met hoeveel.
Laten we zeggen; voor 15 mei.

– – –

MUGGEN, MUSSEN, ZWALUWEN, SPREEUWEN & MEEUWEN
Op dit moment is er een stevige muggenplaag gaande in Andijk. ‘k Zal er wat beelden van uploaden later vandaag.
Gewoonlijk wordt dat vlot opgeruimd door de kolonies huismussen, boerenzwaluwen, gierzwaluwen en spreeuwen.

Al die andere zangvogels doen hun best, maar zijn telkens maar alleen of met een paartje; dat zijn druppels op een gloeiende plaat.

Het is dit jaar heel erg uit de hand gelopen met de muggen.
Ten eerste was het heel plotseling prachtig weer. Daardoor krijg je al sinds jaar en dag hier in Andijk een explosie van muggen. Maar waar blijven dit jaar de gebruikelijke in groepen levende zangvogels zoals de boerenzwaluwen, de spreeuwen, de mussen en de gierzwaluwen die gewoonlijk korte metten maken met de grote zwermen muggen ?

De gierzwaluwen zijn een week geleden al hier boven Andijk gesignaleerd. Er is er echter niet een te zien die hier is blijven wonen.

De boerenzwaluwen, gewoonlijk in aantallen van rond de 20 individuen levend in de schuren van nummer 163, zijn dit jaar maar met 1 of 2 paartjes.

De mussen hebben sinds de herfst van vorig jaar stevig te lijden gehad van het aantal roofvogels. Sinds januari zijn er geen zieken meer geweest. Toch is het aantal gedaald van 60 tot 80 individuen naar misschien nog 15 mannetjes die zich soms laten zien. Maar alleen als je er als mens een poos bij blijft. Dan komen ze heel voorzichtig een voor een tevoorschijn. Met af en toe een vrouwtje huismus er tussen.

Loop je als mens zo maar naar buiten, dan heb je op het moment 80% kans een vrouwtje sperwer te ontmoeten. Haar eieren zijn uit gekomen. Dat merk je aan de frequentie van haar bezoeken.

Het overgebleven aantal volwassen huismussen kan deze hoeveelheid muggen niet opruimen. Niet in aantal, en niet vanwege het gevaar van openlijke vertoning en jagende sperwers, op dit moment.

Blijven er nog spreeuwen over. Die hadden iets kunnen betekenen. Maar die zijn een maand geleden ook vertrokken. Ze waren hier wel aan het zwermen. En slapen deden ze in onze bamboe bij de mussen, en in de coniferen. Pauzeren deden ze in de hoge bomen in de omgeving. Maar ze zijn misschien verjaagd. Want er is niets meer van die zwerm terug te vinden hier.

Tja. Dan zitten we in Andijk, zo pal aan het IJsselmeer, met de gebakken peren.

Tenzij het de meeuwen gaat lukken de muggen alsnog op te ruimen. Die doen daar in ieder geval al een aantal weken heel erg hun best voor.

No comment »

Huismussen; Het Huismus biotoop op 26april2011

05:58 uur – De mussen zijn nog niet wakker bij de bamboe.
06:09 uur – Een huismusman tjielpt bij de bamboe.
Het lijkt vandaag een wat donkerdere dag te worden.
Waarschijnlijk heeft de tijd van opstaan en naar bed gaan voor huismussen toch met lichtsterkte te maken. En misschien het nachtblind zijn, want huismussen lijken vanaf een bepaalde lichtsterkte/duisternis niets meer te kunnen zien, terwijl ik als mens dan nog wel vrij veel kan zien. (Dat weet ik door ‘s morgens vroeg op de voerplaats uit te proberen hoe dicht ik de enkele mus, die er dan al zit kan naderen, zonder opgemerkt te worden.)

06:00 uur – De voordeur zit vol met zwarte drollen (lijken het). 4 milimeter lang, verschillende vormen, maar volume telkens gelijk. En allemaal een doorzichtig haakje aan het eind.
Aan sommigen zit een mug vast. De “drollen” zijn klaarblijkelijk vloeibaar geweest, sommigen zijn nog nat.
Het doorzichtige eind/haakje kleeft, misschien als draden van spinnenweb, want er hangt aan 1 een mug.

2009; Gitzwarte “drollen” van hooguit 4 milimeter lang, met een doorzichtig haakje aan het einde. In 2011 zijn het er honderden. Foto volgt.

De plaats waar al deze “drollen”, het zijn er honderden, terecht gekomen zijn is grotendeels halverwege de hoogte van de blauwe voordeur, en er naast op de witte muur.
Allemaal binnen een cirkel van 1 meter rond een buitenlamp die de hele nacht aan was.

De vorm van de ingedroogde “drollen” indiceert dat ze van bovenaf in de richting van de deur zijn gekomen.

In 2009 hebben we dit voor het eerst op de deur gezien.
Toen was het pas in juni.
Nu is er sinds ongeveer een week hier een reusachtige muggenplaag, en zitten de muggen met honderden ‘s nachts om de lamp.

In 2009 zijn we er niet achter gekomen wat het was.
Sommigen dachten aan ei-pakketjes (maar er komt geen leven uit), sommigen dachten aan larven van de slijkvlieg (maar het is bijna gitzwart, ondoorzichtig, dood en bikkelhard wanneer het droog is).
In 2010 waren er te weinig “poep” om mee te experimenteren. (Vulkaan uitbarsting IJsland die misschien door fijnstof veel insecten het leven heeft gekost ?)
Dit jaar zijn er honderden en nog eens honderden.
Het zou wel fijn zijn als we er dit jaar achter konden komen wat het precies is.

Zelf denk ik al enige tijd dat de zwarte “poep” een vorm van een vang”gereedschap” is, dat door een vliegend dier gebruikt wordt om muggen te vangen.

Er moeten dan vannacht tientallen dieren om de voordeur heen gevlogen hebben. Een van de huiskatten toonde ook al nogal veel interesse voor de deur, gisteren rond 24:00 uur.
En ik meende geluid als van een jonge merel te horen.
Je kent dat misschien wel. Zo’n rommelige “trrjuullup”.
Maar dat kan wel helemaal geen verband houden met de “drollen”.

No comment »

Huismussen; Het Huismus biotoop op 24april2011

Resultaten cursus highspeed video WUR:


SlowMotion dansende zwarte vliegjes boven een rodondendron in Wageningen Arboretrum.

No comment »

Huismussen; De Huismus kolonies op 23april2011

11:30 uur – Kees Heij op bezoek, met zijn huismussenArchief.
Gaat gedigitaliseerd worden. Zitten hele interessante onderzoeken bij. 🙂
Ter zijner tijd op huismussenonderzoek.nl en op housesparrow.eu terug te vinden.

No comment »

Huismussen; De Huismus kolonies op 21april2011

07:35 uur – Geluid van gierzwaluwen boven het erf ! Even later zie ik er twee boven het erf zweven.
Dikke week voor koninginnendag.
🙂
Het circus rond de kolonie huismussen wordt langzaam maar zeker weer compleet.
Gierzwaluwen zijn net als de boerenzwaluwen nodig in het biotoop, vanwege hun uitzicht hoog in de lucht. Waardoor ze de roofvogels veel eerder zien dan de huismussen dat kunnen. En dus ook eerder hun alarm ervoor afgeven. Wat de mussen herkennen als zodanig en waardoor de mussen veel eerder in dekking terug zijn.

huismus vrouwtje in dekking.huismus vrouwtje in dekking.
(Auteursrechten stichting Witte Mus)

Gierzwaluwen concurreren wel met de mussen om de nestgelegenheid onder de dakpannen, zelfs op dit lage dak. Maar in dergelijke gevallen proberen wij de nestgelegenheid aan te vullen voor de soort die te kort komt.

Nu kunnen de gierzwaluwen mooi alvast de hoog vliegende muggen weg vangen.

Wat de boerenzwaluwen betreft, dat is een beetje een raadsel wat daar aan de hand is.
Feit is dat met het wisselen van eigenaar en huurders, de bollenschuren hiernaast een tijd volkomen ontoegankelijk zijn geweest voor de terugkerende boerenzwaluwen.

Ik schat een week of twee terwijl de zwaluwen al wel om het gebouw aan vlogen. Een aantal wilde er alleen in om de nacht door te brengen misschien. Maar er zullen er ook zijn geweest die de neus gestoten hebben bij het opzoeken van hun nest van vorig jaar.

We hebben de huurder uit kunnen leggen hoe belangrijk de boerenzwaluwen in het biotoop van de huismus zijn.
Toen heeft de goede man nog die zelfde dag een hoog geplaatst raam open gezet voor de boerenzwaluwen om weer in en uit te kunnen vliegen. Prachtig om dergelijke samenwerkingen te hebben in dit dorp.

Voor de boerenzwaluwen is het minstens even belangrijk als voor de huismussen om weer bij hun broedplaats te kunnen, maar als mussen-stichting kun je niet voor alle dieren een lans breken.
Dat is wel eens jammer.

In ieder geval komt het er op neer dat er hier dit jaar toch een stuk minder boerenzwaluwen lijken te verblijven.

Dus de aanvulling met gierzwaluwen is weer van harte welkom. De meesten van hen hebben hun nesten op een hoog dak van een gebouw dat ooit kerk geweest is. 200 meter verder op. Het staat pal aan de dijk. Dus als de jonge gierzwaluwen op het nest hun snavel open doen, waaien de muggen er zo naar binnen. 🙂
(Beetje overdreven, maar het scheelt niet zo heel veel.)

No comment »

Huismussen; De Huismus kolonies op 19april2011

De muggen zijn er weer. Hele kolommen hangen er boven de tuin. De tafel is nu voor de jonge huismussen gedekt.

Meeuwen profiteren er ook van. Die komen vanaf het eiland de Kreupel (vlak voor ons huis, maar in het IJsselmeer) de dijk over om hier vliegmieren en dergelijken uit de lucht te plukken.
Drie dagen terug was het Dijkweg 140 dat hoog in de lucht door de meeuwen onder handen werd genomen. Een dag later nummer 141. Toen 142. En vandaag 143 en 162. (zijn wat huisnummers tussen uit gevallen).

De mussen hebben nog geen interesse.
Vermoedelijk omdat de dekking van bladgroen nog niet behoorlijk hersteld is. ‘t Is allemaal nog te makkelijk voor roofvogels om mussen op te scheppen voor d’r eigen bordje eten en dat van hun broedende vrouwtje.

Huismus man in dekking.Huismus man in dekking.
(Auteursrechten Stichting Witte mus.)

No comment »

Huismussen; De Huismus kolonies op 16april2011

Kolonies Huismussen in Nederland
Een van onze projecten, als Stichting Witte Mus, is het inventariseren van kolonies van huismussen in Nederland.

kolonie huismussen
Zo ziet een groep van ongeveer 50 huismussen er uit.

De pagina waarop we dat bijhouden is nu aangevuld met recent bij ons gemelde kolonies. U kunt dat bekijken via deze link:
Kolonies Huismussen in Nederland

Een kolonie huismussen bestaat uit een groep broedende paartjes plus “reserve” mussen. Reserve zijn degenen die in mogen vallen wanneer de partner van een van de broedende mussen als ontbijt, lunch of diner gebruikt is door sperwer, uil, gaai, ekster, kat enz.
Meestal gaat dan wel het legsel verloren met de partner (als dat er al was), maar niet de plek om te broeden. Deze kan datzelfde jaar al gauw nog drie keer worden gebruikt.

Vindt u jongen mussen op de grond, dan kan dat een gevolg zijn van een dergelijke noodzakelijke partner-wisseling. Jonge huismussen die u op de grond aantreft moet u ook nooit terug in het nest zetten. U kunt ze daarmee juist op een plek zetten waar ze ongewenst zijn geworden. (Wat dan wel ? De vogelopvang is de beste oplossing daarvoor.)

Een levensvatbare kolonie huismussen bestaat uit ongeveer 20 broedpaartjes, plus daarbij de reserve mussen. Met een groep van 60 huismussen heb je dus kans dat dat een levensvatbare groep is. Een groep die zich als kolonie in stand kan houden.
Zijn er meer, dan kan het zijn dat de groep in staat is zich uit te breiden en in de herfst zelfs gaat uit zwermen.

Kent u ook nog kolonies huismussen, al dan niet “levensvatbaar”, die niet in dit lijstje staan, e-mail ons dan. Op deze pagina staat ons e-mail adres.

No comment »

Huismussen; De Huismus op 15april2011

Vader belde. Je bent weer op TV ! 🙂
Voor wie het gemist heeft:

Aanpakkers aflevering 5, over Stichting Witte Mus / huismussen

Met dank aan Frans Bromet ( Bromet en dochters) en Eva Kaldenbach, (NTR).

No comment »

UITNODIGING brede maatschappelijke discussie landbouw-beleid

WEBSITE:
website www.toekomstglb.nl

FORUM:
http://www.toekomstglb.nl/forum-49.html

Gisteren in de mail gevonden:

UITNODIGING BREDE MAATSCHAPPELIJKE DISCUSSIE LANDBOUW-BELEID

Voor iedereen die graag verandering wil zien
in de wijze waarop landbouw, natuur, milieu, dierenwelzijn en biodiversiteit
in Nederland vooral met elkaar in conflict zijn.
Terwijl het elkaar zou kunnen versterken.

PERSBERICHT LNV:

Wilt u meepraten over hoe het Gemeenschappelijk landbouwbeleid van de EU (GLB) eruit moet zien ná 2014? U kunt dit doen op de website www.toekomstglb.nl. Deze interactieve website is een initiatief van het Netwerk Platteland in samenwerking met het ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie.

De site is bedoeld om een brede maatschappelijke discussie tussen ondernemers en andere betrokkenen van het GLB mogelijk en zichtbaar te maken. Via blogs, forums, twitterberichten, LinkedIn kunt u kennis en ideeën uitwisselen. U kunt natuurlijk ook – zonder zelf actief mee te doen – de informatie op de site bekijken en volgen. De website geeft verder een goed overzicht van de totstandkoming van het Europese landbouwbeleid.

Dat de maatschappelijke betrokkenheid bij het toekomstige Europese landbouwbeleid groot is, blijkt uit de discussies die sinds een half jaar worden gevoerd op de LinkedIn-groep ‘Toekomst Europees Landbouwbeleid’. Deze discussie wordt nu aangevuld met de website www.toekomstglb.nl.

Denk alsjeblieft niet meteen
“O dat is alleen voor mensen werkzaam in die sector”. Maar zoek naar wegen om je er wel mee te kunnen bemoeien, wegen om je stem WEL te laten horen.
Het KAN nu.

Liset Karman

Deze oproep doe ik namens Stichting Witte Mus, daar het het bereiken van ons doel stevig kan versnellen; de huismus haar plek in Nederland terug te geven. Liefst tegelijk met alle leven om de huismus heen.

No comment »

Huismussen; De Huismus op 14april2011

08:00 uur – Vanmorgen om 06:44 uur kwam de zon boven Andijk op. Achter de wolken.

Enkele minuten daarvoor waren een aantal huismussen al uit volle borst aan het tjielpen in de bamboe.
Meestal zijn de mussen heel stipt rond zonsopgang wakker en kun je de eersten dan pas voorzichtig de ochtend geluiden horen maken.

Maar vanmorgen waren ze voor zon-op goed wakker.

Veel te doen vandaag misschien ?
Zal wat hooi voor ze klaar leggen. Krijgen we vandaag misschien gratis dakisolatie van de mussen. In de vorm van nesten.

Over nesten gesproken; de witte eenden rond dit erf plukken elkaar nog wel eens wat veren uit het lichaam. Een paar weken terug lagen die nog overal in het rond.
Nu dringt het pas tot me door dat de witte veren er vanmorgen helemaal niet meer lagen.

Huismussen gebruiken witte veren om het nest mee te bekleden. De laatste laag, waar de eitjes in komen te liggen, bestaat uit witte veren. Of uit heel zacht grijze veren. Maar dat is alleen als er niets anders te vinden is.
De meeste mensen die deze blog lezen, weten dat denk ik al lang. Maar het is wel weer opmerkelijk dat je ook aan het verdwijnen van de rondslingerende witte veren kunt zien dat het broedseizoen voor de mussen weer begonnen is.

Tussen haakjes: Ik zeg tegenwoordig “mussen”, en niet meer altijd “huismussen”, omdat er zowel huismussen als ringmussen en hybride mussen hier leven. Dus als je je af vraagt: “”Mussen”? Wat voor mussen ?”, dan zijn het de 2 in Nederland meest voorkomende soorten plus enkele gemixte nakomelingen.

No comment »

Huismussen; De Huismus op 13april2011

07:45 uur – Paring hoorbaar bij de huismussen rond het voer in de groenblijvende struiken en bamboe.
Mannetje huismus bij de camera en microfoon doet nog steeds zijn best een vrouwtje geïnteresseerd te krijgen.

17:00 uur – Paar maanden terug zijn we over gegaan op ander voer voor de mussen (huis, ring & hybride). Iets minder gevarieerd dan ze gewend waren.
Maar het lijkt wel alsof ze juist de gierst er nu uit gooien. Zo van “die moet ik niet”. (Bij dit merk heet dat “millet”, engels voor gierst.)

Belde Arie vanmiddag, onze voerleverancier. Misschien maar eens gaan testen met zuiver zaad ?
Dus een hele zak uitsluitend witte gierst (witte millet) besteld. Niet om ze eenzijdig voer te gaan geven, maar om te achterhalen welk zaad ze niet willen eten. Dat houden we er dan gewoon uit.

We hebben wel eerder proeven gedaan met witzaad, boekweit, lijnzaad, en nog enkelen. Dat werd niet gewaardeerd. Maar we doen het gewoon nog een keertje over. Kijken hoe het nu gaat.

Ben ik toch heel erg benieuwd hoe ze op de witte gierst reageren straks. ik hoop natuurlijk dat het feest is voor ze.

No comment »

Huismussen; De Huismus op 10april2011

14:00 uur – De huismussen beginnen met dit prachtige weer flink op dreef te komen 🙂 Baltsen, roepen, achtervolgen, naar de staart pikken. Met gevaar voor eigen leven, want er zit minstens 1 vrouwtje huismus bij, die flink achter de versierder aan gaat en hem herhaaldelijk aan zijn kuif in haar snavel heeft hangen. Net een kerstballetje. En hij geeft dan geen kick terwijl ik in elkaar krimp van “AAU dat moet zeer doen”. Maar nee, hij niet. Geen veertje verliest ie, en hij gaat net zo ijverig meteen weer door met mooi zitten voor haar. Alleen ietsje uit de buurt. En zij er achteraan.

Hm. Is dat soms zijn bedoeling. Is dat hoe ze een vrouwtje mee lokken.

Anyways. Het mannetje huismus met zijn witte voorhoofd is er ook nog steeds. Samen met een-poot en zwartwang.
( O-o. Oppassen met namen geven aan huismussen. Ze kunnen zomaar de volgende dag verdwenen zijn. Als ontbijt of avondmaaltijd mee naar het nest sperwers.)

Er zijn een aantal huismussen nu die helemaal niet zo bang meer voor me zijn. Die komen binnen 40 cm eten. Als ik maar achter het gaas sta ?

No comment »